МАВЛОНО ҲУНАРМАНДТАРИН ШОИР

(Корбурди анвои тамсил ва ирсои масал дар ғазалиёти Мавлоно)

Дар қатори муҳақиққони варзидаи ҷаҳонӣ, аз ҷумла мавлавишиносони маъруфи эронӣ Бадеузаммони Фурузонфар, Зарринкӯб,  муҳаққиқи шинохтаи турк Абдулбоқии Гулпинорлӣ, донишманди бузурги олмони Аннемария Шимел, нависандагони амрикоӣ Франклин Луис, Колман Баркс, адабиётшиносони муосири мо низ дар шинохт ва таҳқиққи осори Мавлоно пажӯҳишҳои густурда анҷом додаанд ва дар ин самти илмӣ пажӯҳишҳо ҳанӯзам идома дорад.  Чуночи адабиётшиносон Расул Ҳодизода, Абдулманнони Насриддин, Сафар Абдулло, Алии Муҳаммади  Хуросонӣ, Тоҷибой Султонӣ аз муҳаққиқони муосиранд, ки ба Мавлоно зиёд таваҷҷӯҳ кардаанд. Пажӯҳиши эшон дар заминаҳои гуногуни осори мондагори Мавлоно сурат гирифта, ба ҷанбаи мухталифи ашъораш, минҷумла воситаҳои тасвирсози шеър таваҷҷӯҳ кадаанд. Continue reading

ТАҶАЛЛИ ИШҚИ ОЛАМГИРИ МАВЛОНО

Ба ифтихори зодрӯзи Мавлонои кабир
Маҳбубияти Мавлоно дар арсаи ҷаҳон рӯзафзун аст. Воқеан, ҷаҳон ба ӯ ниёз дорад. ӯро шоирои ҷаҳонӣ шинохтаанд. Шеъри ӯ, андешаи ӯ мақбули пиру барност.
Шумори зиёде аз нависандагон ва шоирони муосир дар ифода намудани амиқи ҳадафу назару дидгоҳи Мавлоно ба онҳое, ки бахту иқболи хондани осори ӯро бо забони форсӣ надоранд муваффақ шуданд, то осори ӯро тарҷума намуда, манзури аҳли завқ намоянд, инчунин дар нерумандии ишқи ӯ ба Худову ба инсоният.
Тарҷумаҳои инглисии муосири Колман Баркс, тарҷумахои хонум Ива ба забони фаронсавӣ, корҳои Анемария Шиммел дар Олмон ва талошу кӯшиши дигарон тавонистанд, ки истиншоку илҳому маъруфияти ӯро ба миллионҳо одамон дастрас намояд. Айни замон дар Фаронса нафаре бо номи Лайли Анвар Чендероф бо тарҷумаи ашъори Мавлоно ба саҳна омадааст. Ива тақрибан 30 китоб дар бораи тасаввуф ва Мавлоно навиштааст, инчунин 50.000 мисраи Маснавиро ба фаронсавӣ тарҷума намудааст, ки ин муҳаббати беандозаи ӯро нишон медиҳад.
Бояд тазаккур дод, ки бино бар хулосаҳои муҳаққиқи эронӣ Ризо Фаррухфол «Мавлоноро нахустинбор дар авохири садаи 19 шарқшиносони бритониёвӣ ба хонандагони инглисзабон муаррифӣ карданд.» Ин муҳаққиқ таъкид мекунад, ки «Аз миёни онон (шарқшиносони бритониёвӣ Ф.А.) ва ба тартиби замонавӣ метавон ба Ҷеймс Редҳавс ишора кард, ки дар соли 1888 баргардони мавзуне аз дафтари Маснавӣ мунташир кард». Пас Ҷеймс Редҳавсро метавон чун аввалин мутарҷиме, ки Маснавии Мавлоноро ба забони англисӣ тарҷума кардааст шинохт. Баъдан А.Винфулд дар соли 1889 3500 байт аз Маснавии Мавлоноро тарҷума кард. Ҳамзамон Вилсун низ аз мутарҷимоне аст, ки то оғози садаи ХХ ба осори гаронмояи Мавлоно таваҷҷӯҳ зоҳир карда буд. Тарҷумаи густурдаву фаҳехта ва таваҷҷӯҳи хоса ба осори Мавлоно баъдан дар ибтидои асри мозӣ аз ҷониби Николсон ва Арберӣ сурат гирифт, ки тарҷумаи Маснавӣ ва ғазалиёти Шамс аз хидматҳои арзишманнди онҳо мебошад. Continue reading

Ҷойгоҳи рубоиёти Мавлоно

Имрӯзҳо таҳқиқи мавзӯъҳои гуногуни тасаввуф дар адабиётшиносии муосири тоҷику форс тавассути кӯшишу талоши пайгиронаи як гурӯҳ муҳаққиқон вусъати тоза гирифта аст. Дар мавриди омӯзиши тасаввуф ва таъсири он ба адабиёти точику форс зиёда корҳои шоистаи таваҷҷӯҳи олимонро метавон унвон гирифт. Воқеан, тасаввуф, ки бешак, фалсафа, афкори иҷтимоӣ ва адабии мо ба он пайванди қавӣ дорад, дар ҳама давру замон боиси таваҷҷӯҳи аҳли илму ҳунар будаву ҳаст.
Тасаввуф ҷараёни фалсафию ирфониест, ки бо роҳи кашфу завқ дарк намудани Оламу одамро мароми худ қарор дода буд. Намояндагони барҷастаи ин ҷароён-Абӯбакри Шиблӣ, Мансури Ҳаллоҷ, Ҷунайди Бағдодӣ, Абӯсаиди Абӯхайр, Аҳмадии Ҷомӣ, Абӯҳомиди Ғизолӣ, Абулмаҷиди Саноӣ, Фаридуддини Аттор, Ҷалолуддини Румӣ ва дигарон мебошанд. Continue reading

«Рақс» дар зиндаги ва осори Мавлоно

Мавлоно Ҷалолидини Балхӣ солҳо ва қарнҳост, ки бо осору ашъори ноб, ирфонӣ ва иҷтимоии хеш ва бо диду пиндори ҷаҳониаш таваҷҷӯҳи одамони дорои мазҳабу кеш, миллият ва нажоди мухталифро ба сӯи хеш мехонад. Яке аз вижагиҳову хусусиятҳои шеъри ӯ, андешаи ӯ, пиндору гуфтору рафтори ӯ ин, албатта, бидуни тардид тааллуқият ба ҳама инсонҳост, новобаста аз синну сол ва новобаста аз адёну мазоҳиби динӣ. Осори ӯ лаҳза ба лаҳза ба таври такрор ба бозор меоянд ва мардумонро ба самти худ мекашанд. Ва солҳову қарнҳост, ки Мавлавихониву Маснавихонӣ аз суннатҳои дилписанди аҳли адаб ва шефтагони ашъори Мавлоно гашта, шӯҳрати ҷаҳонӣ ёфтааст.
Осори гаронмояи «Фиҳи мо фиҳи», «Мавоизи маҷолиси сабъа», «Мактубот», «Маснавии маънавӣ», «Девони кабир» аз ганҷинаҳои бебаҳои адабиёти тоҷику форс маҳсуб мешаванд. Беҳуда нест, ки бархе аз адибон ва Мавлонопажӯҳон Маснавии Маънавиро китоби осмонӣ хондаанд, бархеи дигар низ по фаротар ниҳода онро Қуръон низ хондаанд. Ҷомӣ низ онро Қуръон дар забони паҳлавӣ номидааст:
«Маснавии маънавӣ» – и Мавлавӣ
Ҳаст Куръон дар забони паҳлавӣ
Ман чи гуям васфи он Олиҷаноб?!
Нест Пайuамбар, вале дорад китоб! Continue reading

Бозсозии музейи Мавлоно огоз шуд.

Ба гузориши хабаргузории донишҷуёни Ирон , ИСНО музейи Мавлоно саввумин расадхонаи пурбинандаи Туркиё дар минтақаи Куня дар маркази ин кишвар аст ва аз муддати пеш шохиди иҷрои бузургтарин пружаи бозсозии иҷрошуда дар ин музей аст.
Расадхонаи Мавлоно дарбаргирандаи мақбараи Мавлоност, солона ду милиён бозндидкунанда дорад. Continue reading

Дар зарфи 10 мох 1.4 милиён сайёхон аз расадхонаи Мавлоно боздид ба амал оварданд.

Расадхонаи Мавлоно яке  аз сербоздидкунандатарин расадхонаҳо  дар Туркиёст,  ки дар 10 моҳи соли гузашта (2010) беш аз 1.4 милиён сайёҳони дохил ва хоричи Туркиёро ба худ чалб намудааст. Бояд ёдовар шуд,ки теьдоди боздидкунандаҳо аз ин макони фарҳанги  ба тадрич афзоиш ёфта, ҳама сола 15 фоиз зиёд мешавад. Соли кабл  омори гардишгарон аз ин расадхона 1.1 милиёнро нишон медод. Continue reading

10000 ирони аз расадхонаи Мавлоно дидан карданд.

Бино ба гузориши хабаргузории ИСНО дар Техрон, ба накл аз очонси иттилоотии Озоднигор, муовини мудири расадхонаи Мавлоно дар Куня, Носи Бакири дар мохи гузашта беш аз 10000 ирони аз расадхона ва харами Мавлоно Чалолиддини Балхи дар Куня боздид кардаанд.

Бино ба иттилои Носи Бакири беш аз 185000 боздидкунанда аз ин харам боздид ба амал овардаанд,ки аз миёни онхо 10000-ашон ирони будааст. Continue reading

Тарҷумаи русии Маснавии Мавлавӣ китоби баргузидаи сол шуд!

 Тарҷумаи дафтари чаҳоргонаи Маснавии Мавлавӣ ба русӣ, ки тайи чанд соли гузашта ба ҳиммати Ройзании фарҳанги Ҷумҳурии исломии Ирон ва тавассути интишороти шарқшиносии Санпитрбург мунташир шудааст. Аз сeи анҷумани ноширони китоби Русия ба унвони беҳтарин тарҷумаи соли 2010 дар бахши адабиёти классик, баргузида шуд ва ба дарёфти нишони дипломи ифтихорӣ ноил омад. Истифодаи шадиди алоқамандон аз ин асри мондагори адабиёти ирфонии Ирон ба ҳадде будааст, ки дар фосилаи кeтоҳ таҷдиди чоп шудааст. Ройзании фарҳанги Ҷумҳурии Исломии Ирон дар Русия бо иноят ба истиқболу алоқаи шадиди ҷомеаи китобхони Русия ба адабиёти машриқзамин, ба вижа адабиёти куҳани порсӣ, тарҷумаи осори мондагори адабиёти Иронро дар дастури кори худ қарор додаст. Тарҷумаи Маснавӣ- ки аз замони масъулияти оқои Имонипур ройзани пешини фарҳанги Ҷумҳури исломии Ирон дар Русия, оuоз шуда тарҷумаи чаҳоруми дафтари он то кунун мунташир гашта ва то дафтари шашум тадовум хоҳад дошт-аз ҷумлаи ин барномаҳо ба шумор меравад. Continue reading

Мақоми зан дар назди Мавлоно

Муллои Румӣ, ба таъбири адабпажӯҳ ва нависандаи машҳури эронӣ Муҳаммадалии Исломӣ, ба рағми бархе намодсозиҳо ва тамсилгароиҳои манфияш аз занон, ҳомии воқеӣ ва пуштибони ростини онон буд, онҳоро соҳиби ҳақ медонист ва ҷавру ситам бар ононро нораво мепиндошт:
Модари фарзандро бас ҳаққҳост,

Ӯ на дар хӯри чунин ҷавру ҷафост.

Дар тариқат ва мароми Мавлоно, аҳамият ва эҳтироми зан аз ҷойгоҳи вижае бархӯрдор аст. Ҳамон гуна ки дуктур Ширини Баёнӣ, таърихнигори шаҳири муосир изъон доштааст, дар таърихи ислом, камтар адиб, ориф ва ё андешманд ва хирадварзеро метавон ёфт, ки басон Мавлоно дараҷаи эътибори занро дарёфта бошад.

Ба бовари Мавлоно, зан ҳеҷ гуна тафовуте бо мард надорад. Зан низ метавонад соҳиби ишқи илоҳӣ ва дорои руҳи худоӣ шавад, ва агар ин гуна набуд, ӯ ҳаргиз Лайлӣ маъшуқи Маҷнунро нури илоҳӣ наменомид. Continue reading

Мавлоно ва Икбол дар осори Шиммел

Профессор Онне Море Шиммел

Мавлоно Чалолиддин Мухаммади Руми ва аллома Мухаммад Икболи Лохури ду орифу мутафаккири барчастаи чахони Шарк, шахсиятхое хастанд, ки мавриди таваччух ва алокаи бисёри профессор Онне Море Шиммел карор доранд. Вай чанд асари мухиме аз осори манзум ва мансури ин ду хакими фарзонаро ба забонхои олмони, инглиси ва турки тарчума намудааст. Афзун бар ин дар миёни осори устод Шиммел тахкик ва таълифхои бисёре низ дар бораи шахсияти барчаста ва озори арзишманди Мавлави ва Икбол дида мешавад. Профессор Шимел яке аз  устодони мусаллами хавзаи мутолиоти “Мавлавишиноси” ва “Икболшиноси” аст. Continue reading

Ива Де-витрей Мейэровитч- шефтаи Мавлоно балхи!

123Барои мутолиагарони кишвари Фаронса исми бузурги Ива Де-витрей Мейэровитч чун номи Мавлоно карнхо дар ёдхо хохад монд. Ива Де-витрей Мейэровитч соли 1909 дар оилаи ашрофзода ва порсову ворастаи насронии фаронсави мутаваллид шудааст. Дар тули даврони бачагияш дар Фаронса Ива шуруъ ба мубориза бурдан ба фарзияхои мухити атрофаш намуд ва дар мактаби бахши католикии худ, ки дар ончо вогузории гайрифаолро голибан метавон чашм дошт, мавриди тадкику пурсучу карор медод.У модарбузурги хешро ки узви фиркаи масехиёни протестон буд, барои поквичдонию покдин буданаш тахсин менмауд, инчунин пофишориву исрори уро дар мавриди хакгуию ростгуи, ки ин метавонист мучиби хабс гардиданаш гардад хамду офарин мехонд.Ин модарбузург ба усули мазхаби котоликии руми мубаддал гашт то ки бо хамсари ояндааш издивоч намояд. Модарбузуги Ива дар масире карор дошт, ки у ногузир ба пайрави аз он гомхо кард. Ива дудилаги ва диранг накрд , барои мисол дар издивоч бо як руси фаронсавии аслаш яхуди , чаро, ки у аз иртиботу алокаи маънави доштани байни адён огохии комил дошт. Пас аз издивоч бо ин чаноби Мейэровитч, уро зарур буд то Порисро, ки тавассути кушунхои Нозии хитлери ишгол гардида буд, соли 1940 тарк намояд. Continue reading

Ишки оламгири Мавлоно чахонро забт кард.

Гуи гарбихо (албатта ин тафрикаандози нест) уро аз мо бештар дуст медоранд.Уро аз мо бештар медонанд? Чахон ба у ниёз дорад на у ба чахон ниёз дошт.Чахон уро шоири ошики дарачаи 1 мехисобад.Шеьри уро хатто дар дастраси афроди одди метавон дид.Ишки у дар заминаи гаравидан ба дини мубини ислом тавонист мусоидат намояд.Пас у кист хануз чахонро ба тахлука даровардааст? Посух кутох ва мухтасар.Руми,Мавлоно, Мавлави,Чалолиддин,Маснавива … бале ин номхоянд, ки чахонро мафтуну чунуни хеш кардаанд.Ин номхоянд, ки имруз дар хамагуна умри ичтимоии инсонхо мусодаткунанда мебошанд.
Мавлоно Чалолидини Руми солхост, ки бо осору ашьори нобу ичтимоии хеш таваччухи одамони дорои мазхабу кеш, миллият ва нажоди мухталифро ба суи хеш мехонад. Яке аз вижагихову хусусиятхои шеьри у ин албатта тааллукият ба хама инсонхост, новобаста аз сину сол ва новобаста аз адёну мазохиби дини. Уро хама эьтироф мекунанд, чаро ки сухани у, харфу ояти у моли хамaаст ва барои хама нигошта шуда аст. Мувофики баьзе сарчашмахо Мавлоно то соли 1920 дар Амрико ва умуман Гарб он кадар шухрат надошт, аммо дар Шарк бошад уро чун як орифу шоири суфи ва олим мешинохтанд. Шуруь аз солхои 1920 устоди Донишгохи бонуфузи Кембрич профессор Рейнолд Николсон ба тарчумаи инглисии осори Мавлоно мепардозад ва яке аз нахустин муаррификунандахои Мавлоно дар Гарб мегардад.Сипас баьди солхои 1970 дубора гунчаи шухрату махбуияти Мавлоно дар Гарб, хоса дар Амрико бишкуфт. Continue reading

Махбубияти Мавлоно дар Амрико (кисми 2)

rumi's booksАз у ба хуби ёд мекунанд. Уро бехтарин дусти хеш мехисобанд.У мехмони хар кошонаи Амрикоихост. Амрикоихо дар шеъри у сулху оромишро дарёфтанд. Васлкунандаи калбхо, пайвандагари тамаддунхо, купруке миёни миллатхост у. Китобаш дар руйхати пурфуруштарин- хост. Пас кист у ки чунин инкилобе дар Амрико бунёд намудааст? Кист у ки Амрикоро ба ларза даровардааст?
Ин инсони комил ва орифи тамаддуни чахони ислом Мавлоно Чалолиддини Балхи маъруф ба Мавлоно, Руми мебошад. Дар Иёлоти Муттахида ва умуман сартосари чахон тарчумахои чадиди пурхачми осори Мавлоно кариб хар руз дар холи ба дунё омадан хастанд ва инчунин тадкикотхои илми хам дар бораи уву осораш чараён доранд.Тарчумахои жопони, араби, итолиёви, руси, инглиси, фаронсави, узбеки, киргизи, урду, турки, лахистони… -осори Мавлоно имрузхо ба бозор меоянд ва мардумони дорои акоиду кешхои мухталифро ба самти худ мекашад. Имруз дидану мушохида кардани кутубу осори инглиситарчумашудаи Мавлоно дар хонаводахои амрикои имонпазир аст. Боре дар мехмонии як нафар дустам дар иёлати Нию Хемшеи Иёлати Муттахидаи Амрико карор доштам.
Continue reading

Ишк дар андешаи Мавлоно

rumi-meditatinhg-kitШахнози Ашрафи

Ишк чони мурдаро мечон кунад,
Чон ки фони буд, човидон кунад

Бино ба акидаи Мавлави сокинини руи замин аз як сарзамини вохид омадаанд ва аз рохи таълимот митавонанд аз рохи дил ва бо дар назар гирифтани холати чадиде аз хамоханги ба унвони хадаф ба якдигар вобаста шаванд ва бадин тартиб чудои,чандхудои, дугонаги ва ифтирок аз байн меравад.:

Мунбасит будему як чавхар хама
Бесару бепо будем, он сар хама
Як гухар будем хамчун офтоб,
бегухар будему софе хамчу об
Чун ба сурат омад он нури сара
Шуд адад чун сояхои кунгара
Кунгара вайрон кунед аз мунчаник
То равад фарк аз миёни ин фарик

“Мавлави пас аз гуфтугу бо Шамс мутакоид шуд,ки дар зери шаклу колаб,дарёи хакикат вучуд дорад, ки хар инсони мукаддас,чомеъ ва паёмбарии онро кашф кардаст.Ин дарёи хакикатба таври мармузе сарчашмаи рушду такомули инсонро дар дохили замири ноогохпинхон кардааст.Мавлави муътакид аст, ки хештани вокеъии у яъне ончи падараш ва ё мухит дар у парвариш додааст,нест, балки он чизест, ки олам дар у офарида аст. Continue reading

Чароғи Мавлавй

Мавлои манКиблагохи арчмандам, Аьзам Хучаста ,ки аз шефтагони калому сухани Мавлоноянд, шеьре бинвиштаанд бо номи Чароги Мавлави ,ки оварданашро ба ин сахфа ногузир медонам.

Чароги Мавлави.…Ки тахти каёнро кунад орзу
Ман чароғи Мавлавиро шамьи раҳ кардам
То талоше карда бошам дар масири рушани додан ба зулмат
Зулмати ғафлат,чаҳолат,
Дур рафтан аз худу гум намудан хештанро.
Зулмате зоидаи ваҳми ҳубобй,
Зулмате ё манчалобе….
Он чунон танҳо шудам дар зулматистон
Гум намудам ман худамро ҳамчу инсон,
Дар хами куҳпораҳои Точикистон,
Дар дили вайронаҳои мулки Афғон,
Дар масири марзи Ирон. Continue reading

МАВЛОНО:ТУРКУ ТОЧИКУ АРАБ ГАР ОШИКАНД…

MevlanaДустони азизу арчманд,инчо навиштаи хеле зебои рузноманигори шахир Нуъмон Рачабзодаро, ки перомуни Мавлоност, манзур мегардонем ва бо умеди он,ки шумо хонандаи азиз аз он бардоште муфид гирифта бошед.
(Истифодаи вожаи турку точик дар осори Мавлоно Чалолиддини Руми)
Дар адабиёти пургановати форсу точик, дар ашъори шоирони порсигўй вожаи «турку точик» хеле фаровон корбаст шудааст ва дар аксари маврид ин ду кавмро ахли калам дар мукобили хам гузошта, собит карданианд, ки хамеша мухолифату даргирихо миёни онхо мавчуд аст. Дар «Шохнома»-и безаволи хакими Тўси пеши назари мо сахнахои хунин миёни пахлавонон ва задухурди эрониёну турониён чилвагар мешавад. Аммо Афросиёб- шохи Турон, ки душмани оштинопазири Эрон аст, бо ифтихор ва гурури ватанхохи мегўяд:
Хама шахри Эрон сарои ман аст,
Ки Тури Фаридун ниёи ман аст.
Continue reading

Шеъри Мавлоно Амрикоро тасхир мекунад

Шухрати Руми дар Амрико

Шухрати Руми дар Амрико

Колман Баркс шоири Амрикои ва мутарчими маьруфи Мавлоно Чалолуддини Руми ва дигар рухониёни форс махсуб меёбад. Донишгохи Королинаи Чануби ва Калифорнияро хатм намудааст. У дар донишгохи Чеорчия муддати се дахсола аз адабиёт ба донишчуён дарс хондааст. Айни замон У дар Эссен , Чеорчия хамон чое , ки Мавлоноро тарчума карда ва ашъори худро эчод мекунад , зиндаги ба сар мебарад. Баркс дар сарто сари Шарки Миёна ва Амрико бо ичрои ин амалаш яъне тарчумаи ашъори Руми ва шоири бузург буданаш маъруфу номдор аст. Соли 2006 аз тарафи донишгохи Техрон (Эрон) унвони номзади дарачаи олиро касб кард.
Аз соли 1976 ин чониб Баркс як чанд чилдхо аз осори Мавлоно интишор намуд , аз чумла «Бунёди Руми» 1995 , «Дасти ашъор» , «Панч шоири рухонии форс», соли 1993 ва «Китоби ишк» соли 2003 .
Колман Баркс бо забони форси харф намезанад аммо дар кори тарчума забони хелло соддаи англисиро истифода намуда аст. Дар кори тарчума забоншинос Чон Майн ба у кумак расониддаст .Бо илова бар ин аз сабаби душворбудани тарчумааи аслии форсии шеъри Руми , Баркс асосан як шаклу ояти озоди хешро бунёд карда ки хело хуш садо медихад.
Continue reading

Солике дар тарики Мавлоно

Шохмансур шефта ва мухаккики Мавлонову Сухроби СипехрйШохмансури Шохмирзо
Ба муносибати 15 мехрмох(6 Октябр) таваллуди Сухроби Сипехрй

Махофили адабии чахон соли 2007-ум 800-умин солгарди таваллуди Мавлоно Чалолуддин Мухаммади Балхи -шоиру орифи вораставу шуридаро чашн гирифтанд ва имсол 80-солагии таваллуди Сухроби Сипехри -шоир ва наккоши забардаст тачлил мешавад. Бале, Мавлонои 800- сола ва Сипехрии 80- сола. Оё чи иртиботе, чи пайванде миёни ин ду вучуд дорад ва чаро ба баррасии ин мавзуъ мепардозем? Дар холе, ки даврони зиндагии Мавлоно ба пуршуртарину нооромтарин айёми таърихи Шарк -фитнаи мугул рост меояду даврони хаёти Сипехри ба замони нисбатан орому мухити солиме мувофик меояд ва аз лихози иктисодиву ич тимои ва сиёси тафовут аз само то самак аст. Мавлоноро бадахдии замона ба тарки Ватан водошт ва ба ночор дар мулки гайр зисту даъвати {акро дар хамон чо лаббайк гуфт, Сипехри ба касди ошнои бо фарханги аквоми мухталиф ва касби донишу хунар ба чандин кишвари олам сафар намуд ва билохира бар асари саратони хун даргузашт ва дар зодбумаш – Кошон мадфун шуд.

Мавлоно яке аз сермахсултарин адибони форсигуй аст:»Девони Шамс’ ва ё » Девони Кабир » яке аз бузургтарин девонхои шеърист , «Маснавии Маънави» иборат аз 25630 байт буда , «Фихи мо фихи»(китобе дар наср ) ва чанд асари дигар низ ба калами У тааллук дорад, Сипехри дар мач муъ сохиби «{ашт китоб»(134 шеър ва 2 манзума), «Утоки оби»(китоби андешахо дар колиби наср) ва такрибан 500 асари наккошист.

Мавлоно орифи барчаста буд, Сухроб хам гароиши орифона дошт. Мавлоно шуридаву маст, Сухроб навкадаму навсафар ва инзивоталаб, харду дар паи оромиши дарун ва мухити солиму босуботанд ва дар чустучуи ормоншахре, ки аз хушунату табъиду тафрика орист: Continue reading

Бархурди Ива Де Витрей Меэровитч бо Мавлоно

Хонум Ива 100-сола шуд

Хонум Ива 100-сола шуд

Бахшида ба 100-солагии Ива Де Витрей Меэровитч мавлонопажухи фаронсави

5 октябри соли равон Ива де Витрей Меэровитч ин ховаршинос ва мавлонопажухи фаронсави 100 сола мешавад.
Имруз ҷаҳони Гарб беш аз пеш ба фарҳангу тамаддуни Шарки кабир таваҷҷуҳ дорад. Ва ин эътиноро аз тарафи Гарб ба Шарк метавон аз бузургиву сутурги ва маънавияту ирфонии осори нобигагони Хуршедзамин унвон кард.Ва яке аз он нобигагони ин сарзамини хуршеди, ки имруз аксар ҷомеаи мутамаддин таваҷҷуҳ ба уву осораш дорад ва боис гашта, ки ҷаҳони Гарб шефтаи Шарк бигардад,бешак Мавлоно Ҷалолуддини Балхист,ки дар ҳоли ҳозир нафас ба нафас дар масири тасхиру забти миллион кулуби инсонҳо карор дорад. Имруз ҳануз дар гуши ман ак гуфтори зебои пажуҳишгари бузурги Мавлоно дар Гарб садо медиҳад, ки гуфта буд:”Мавлоно гуи аз кабри хеш бархоста то исломро ба мо биомузад ва у имруз исломро ба кулли ҷаҳониён муаррифи намуда истодааст.”

Шояд то солҳои на чандон дур уро танҳо бузургон медонистанд,аммо имруз ҳар инсони оддию хоки уро мешиносад ва Мавлоно чун як сарчашмаи илҳому умед баҳри адабиёти Гарб, хоса Амрико падидор гашта .Дар Нию Ёрке, ки ҳазорон нафар чеҳраҳои бузурги фарҳангиву адаби дорад, имруз дар калисову парастишгоҳҳо, дар марокизи илмию ҳунари ва толорҳои фарҳанги аз Мавлоно иктибос меоранд ва уро ба масобаи як инсони ормони ёд мекунанд.Магар ин боиси шарафмандию игфтихор нест? У чун як сафир ва намояндаи фарҳанги мо дар Гарб аст. Continue reading

БОЗТОБИ ЧУГРОФИЁИ ТАЪРИХИ ВА АНОСИРИ ФАРХАНГИ ТОЧИКИ ДАР ОСОРИ МАВЛОНО.

НУРАЛИ НУРЗОД

НОМЗАДИ ИЛМХОИ ФИЛОЛОГИ

Мавлоно Чалолуддини Руми дар таърихи адабиёти форси баробари хамчун орифи сохибназар ва суфии сохибмашраб эътироф гардидан, ба хайси шоири хаёлпардоз ва суханвари мумтоз шинохта шудааст, ки дар идомаи чодаи шуарои суфимашрабе чун Санойиву Аттор на танхо барои нубуги шеъри ирфони, балки дар равнаки адаби форси макоми вижае дарёфта ва ба кавли худаш оташе дар бешаи андешахои муридону мухлисони шеър афрухт.хатто ба рузгори хеш ин иродат ва идоматашро аз чодаи пешиниён ба гунаи зайл чилва рехта: Аттор рух буду Санойи ду чашми у, Мо аз пайи Санойиву Аттор омадем. Бахси шинохти хунари нигорандаги ва партави арзишхои бадеи дар осори Мавлоно дар пажухишоти зиёде аз донишмандони Шарку Гарб чойгохи чудогона дарёфтааст ва ин чо аз таълифоти мухаккиконе чун Риналд Николсон, Анна Мери Шимел, Бертелс, Абулхусайни Зарринкуб, Бадеъуззамони Фурузонфар, Сируси Шамисо, Шафеии Кадкани ва дигарон ёдовар метавон шуд, ки хар яке хунари Мавлоноро дар оинаи пиндору тафаккури хеш бозшиноси кардаанд. Мусаллам аст, ки бозтоби хунари шоирии Мавлоно чилвахои вижае дорад ва як буъди кашфи он дар корбандии аносири чугрофиёи таърихи ва фарханги точики дар осори шоир тазохур мекунад, ки дар мехвари баррасихои ин макола карор мегирад. хатто хадс хам метавон зад, ки ин мавзуъ аксаран аз марзи мабохиси донишмандони мавлавипажух то чое хам берун монда ё камтар ба он таваччух зохир гардидааст. Вобаста ба ин, тахкики матолиби аслии дар маърази баррасихои илмии ин нигошта карор дошта аз чанд тамоюл бархурдор мебошад, ки дар саргахи онхо корбандии мафохим ва матолиби марбут ба чугрофиёи таърихии мардуми точик ва бозтоби арзишхои хунарии шоирона дар зимни онхо карор мегирад. Равшан аст, ки дар осори Мавлоно, хоса дар «Маснавии Маънави»-и у ба вучуди шахру билод ва искону мавозеъи таърихие ишорат мешавад, ки ба гузаштаи аквоми форси, минчумла точикон пайванди кави доранд. Масалан, дар киссаи «Подшох ва канизак», ки аввалин хикояти маснави махсуб мешавад, дар канори зикри шахри Самарканд, ки искони мехвари накл ба шумор меравад, мавозеи Кухи Готифар ва Сари Пул ёд шудаанд, ки хар ду хам ба ин шахр муртабит хастанд. Аввали исми кухест дар шахри Самарканд ва сони номи гузар ё махалле аз махаллоти ин шахри кадима: Набзи у бар холи худ буд бегазанд, То бипурсид аз Самарканди чу канд. Continue reading

Мавлоно устурлоби инсони ормонии башарист….

Бишнав аз най чун ҳикоят мекунад,

В-аз ҷудоиҳо шикоят мекунад…

Ҷалолиддин Муҳаммад ибни Баҳоиддин маъруф ба Мавлавӣ ё Мавлонои Балхи аз бузургтарин чеҳраи саршиносу мушоҳири Ирон ва падари ирфону маърифати ҷаҳон ба шумор меравад. Инҷо тафсилоти бозгӯии тарҷумаи ҳоли ӯ фурӯгузорӣ мекунем ва танҳо ҳаминро хотирнишон месозем, ки хонаводаи ӯ аз дудмони мӯҳтарами Балх дар Хуросони бузурги Ирон буд ва тибқи баъзе манобеи таърихиву адабӣ гуё насабаш ба Абубакри Халифа мерасад ва падараш аз сӯи модар духтарзодаи Султон Алоиддини Муҳаммади Хоразмшоҳ буд ва ба ҳамин ҷиҳат ба Баҳоидини Валад маъруф шуд.

Ҷалолиддини Муҳаммади Балхӣ, ки баъдҳо ба унвони Ҷалолиддини Румӣ иштиҳор ёфт, имрӯз яке аз бузургтарин шоирони ирфони машриқзамин ва суханпардози номвари ваҳдати вуҷудӣ дар  тамоми даврон эътироф гардидааст.Холиё ҷаҳон аз дидгоҳи Мавлоно ба шигифт омада ва ҳамин таҷдид дар маърифати афкору атвори Мавлоно муҷиби тағйири масири зиндагии садҳо одамони бо кешу мазҳабу адёни мухталиф гардидааст.

Муаллифи ин сутур бо устоди донишгоҳи Хуҷанд, узви Иттифоқи Нависандагони Тоҷикистон, дилбохтаву шефтаи шеъру шахсияти Мавлонои Рум адабпажӯҳ ва шоир устод Нурали Нурзод суҳбате ороста, ки дар зер фишурдаи онро манзури шумо хонандагони арҷманди нашрияи Вароруд мегардонем: Continue reading

Маъруфияти рубоиёти Мавлоно

Агар Девони кабири Мавлоноро ба даст гирифта бошед, хоҳед дид, ки дар охири ин Девон-маҷмуаи ашъори комили Мавлоно  такрибан ду ҳазор рубоиёти Мавлоно мавҷуд аст, ки ба иттифоки Арберри (соли 1950) онҳо шояд “ҳудуди 1.600 рубоиро”  саҳеҳан дар бар бигирад. Ин рубоиёт такрибан 4 фисади тамоми ашъори Девони кабирро фаро мегирад.Онҳо оятҳои ҷаҳоргона буда,бо вуҷуди кутоҳию мухтасарияшон фарогири маонии муфиду муассири пандию ахлоки ва каломи муваҷизу мавъиза ва ирфонию осмони маҳсуб мешаванд. Вироиши форсии рубоиёт Як вироиши  соли 1896, ки дар шаҳри Истанбули Туркиё маншур гашта буд фароги 1646 рубои буд. Дар соли 1941  дар шаҳри Исфаҳони Ирон нашри дигаре аз рубоиёт тавассути донишманд Муҳаммад Бокир Улфат ба вуҷуд омад, ки шомили 1994 рубои буд. Аммо мегуянд, ки беҳтарин вироиши рубоиёт дар шакли 8 ҷилд тавассути олими Ирони устод Бадеъузамон Фурузонфар таҳия шуда, ки фарогири 1983 рубои мебошад.У тамоми дастнавиштҳо ва нусхаҳои кадимии тарикаи Мавлавия дар Туркиёро мутобик намуда ва инчунин як дастнавишти 50 сол кабл аз вафоти Мавлоноро дар китобхонаи Истанбул бо  теъдоди 1937 рубои ва як дастнавишти дигаре аз рубоиётро дар шаҳри Лондон бо теъдоди 1870 рубои таҳия ва ҷамъ намудааст. Continue reading

Муҳаққиқон: Мавлоно эҳтимол зодаи Вахш аст на Балх!

Хонум Аннемария Шиммел , Мавлоно ва Франклин Луиз

Бино бар акидаи як зумра олимону мухакикон Мавлоно эхтимол зодаи Балх набуда, балки дар кисми шарки водии рудхонаи Вахш, ки ба Аму Дарё резиш мекунад, мутаваллид шудааст.Аз он чое, ки ин минтака дар дигар тарафи Аму Дарё вокеь аст,инро метавон гуфт, ки хамон кисмат дар Точикистони имруза чойгир шудааст.Ин фазо аз нуктаи назари фарханги як кисми Балх аст ва ин хамон маконест, ки Бахоудин Валад падари Мавлоно воизу хукукдон буд.У солхои 1203-1211 дар ончo кору зиндаги намуда дар Самарканд низ дар соли 1912 умр ба сар бурдааст.Сипас у эхтимолан аз он чое, ки оилааш аз Вахш ба Анатолия дар соли 1216–1217 хичрат мекунанд, ба Балх бармегардад. Continue reading

800-солагии Мавлоно бо Колман Баркс

Чаро Ғарб ҳануз ба Мавлоно таваҷҷуҳ мекунад?

Муаллиф Иброҳим Оздемир

Мо огоҳ ҳастем, ки Мавлоно Муҳаммад Ҷалолиддини Руми яке аз серхонандатарин шоирони шарқ дар дунёи Ғарб махсуб меёбад.Тарҷумаҳои осори гаронбаҳои у дар мамолики Аврупо ва дунёи ғарб аз пурфуруштарин ва бестселертарин осори боарзиш ба шумор мераванд.

Ашъори ҷаҳонии Мавлоно дар расонаҳои электруники амсоли фиттаҳо ва DVD-ю CD-ҳо сабт гардида, дар дастраси умум қарор доранд.Машҳуртарин ва саршиностарин ситораҳо чун Мадона ва дигарон аз гулчини ашъори у шъерҳои ошиқонаро бо манзури такрим ва эҳтиром ба ақоиду низоми андешаронии Мавлоно ва инчунин ҳаводорони ин шоири шурида, месароянд.Аз ҳама муҳимаш он аст, ки ақвоми муҳталифу гуногунмазҳабу гуногункеш ба уву осораш таваҷҷуҳу эътинои бештару беҳтар доранд. Continue reading

Мафхуми Ватан назди Мавлоно

Чалолиддин Мухаммад Мавлави дар Балх (Хуросони бузург) ба дунё омад ва ба хамрохи хонаводаи худ ба Куния (Осиёи Сагир ё Туркиёи имрузи) мухочират намуд.

Шоири бузурги Ирон дар солхои миёни зиндаги чанд соле низ дар Шом зист аммо бештар зиндагии худро дар Куния гузаронд ва аз хаминчо нисбати “Руми” гирифт.

Имруз милал ва аквоме чанд аз Осиёи Миёна то Осиёи Сагир Мавлоноро аз худ медонанд ва ин тафохур гох то марзи таассуб ва хусумат низ пеш меравад.

Ин дар холе аст, ки Мавлоно тааллук ба сарзамин ё зоду бумро амре фарьи ё хатто беахамият медониста ва бо мафхуми “Ватан” ба маьноии имрузини он яксара бегона будааст. Continue reading

Рухе саршор аз маънавият

Ива Де Витрей Меэровитч пас аз дарёфти номзадии дарачаи оли аз илми Хукук ва Фалсафа тамоми омузишу такопу ва умуман метавон гуфт, ки самти куллии омузишашро  ба масоили марбут ба адабиёт, фалсафа ва тасаввуф равона намуд.У такрибан тамоми осори пургановати ду чехраи эътирофшудаи Шарк яъне Мавлоно ва Икболро ба забони модарии хеш -фаронсави тарчума намуда, пешкаши мардум намудааст.Ин корхои мухими тарчумахояш, маърузахои зиндаву радиоияш имкон дод то кисми аъзами сохибназарону мутаффакирони фаронсави як фахмишу идроки бехтар чадидеро Continue reading

Мавлавӣ ва масъалаи фаҳм


Сайидюнуси Истаравшанӣ

Дар ин мақола саъйи роқими сутур бар он аст то нишон бидиҳад, ки Мавлавӣ аз пешгомони тарҳи масъалаи “ҳерменутики фалсафӣ” ё худ “фалсафаи фаҳм” аст, чаро ки ӯ дар Маснавӣ матолиби амиқеро перомуни фаҳм ва шароити ҳусули он дар зеҳни инсонҳо матраҳ карда аст, ва ба истилоҳи фалосифаи ҳерменутик, Мавлавӣ аз “ҳастишиносии фаҳм” сухан ба миён оварда ва нисбати он бо вуҷуди инсонро некӯ табйин намуда аст.

Муқаддима

Дар оғоз, лозим медонам таърихчаеро, ки огоҳӣ аз он барои фаҳми навиштори мазбур зарурист ёдовар шавам. Яке аз дағдағаҳое, ки аз қадим зеҳни андешмандон ва фалосифаро ба худ машғул карда буд, ин масъала буд, ки чаро инсонҳо аз як матн (чи матни динӣ бошад ва чи матни адабӣ) бардоштҳо ва тафсирҳои мухталифе менамоянд? Сабабаш чист? Continue reading

Мавлавӣ ва масъалаи фаҳм (2)


Сайидюнуси Истаравшанӣ

Васоили дарки ҳақоиқ аз дидгоҳи Мавлоно

Аз назари Мавлавӣ, васоили дарки воқеиятҳои олами ҳастӣ иборат ҳастанд аз: ҳисс, ақл ва дил. Инак, шарҳи мухатасаре аз ин абзор:[1]

1. Ҳисс: Мавлавӣ барои инсон ду навъ ҳис қоил аст: яке ҳисси зоҳирӣ ва дигаре ҳисси ботинӣ. Ҳисси зоҳирӣ дорои маҳдудиятҳое мебошад, аз ҷумла он ки фақат зоҳири ҳақоиқро дарк карда ва ба умқи ҳақиқат роҳ намеёбад. Ин ҷон ва ҳисси ботинӣ аст, ки ба аъмоқи ҳақоиқи ҳастӣ нуфуз мекунад. Continue reading

Мавлавӣ ва масъалаи фаҳм (3-4-5-6-7)

Сайидюнуси Истаравшанӣ

Ақл, василае дигар барои дарки ҳақоиқ[1]

Яке дигар аз абзорҳои фаҳм ва маърифати инсон, ақл аст. Ақл дарёи бекарон аст. Бо шино дар ин дарёи паҳновар метавон ба азамати он пай бурд.

То чӣ оламҳост дар савдои ақл,

То чӣ бопаҳност ин дарёи ақл.

Баҳр бепоён бувад, ақли башар!

Баҳрро ғаввос бояд, эй башар! Continue reading

Чун шиносад андак ӯ мункир шавад…

Мулоҳазоте чанд бар мақолаи “Мавлоно файласуф нест” (қисмати аввал)

Сайидюнуси Истаравшанӣ

Ахиран, дар сомонаи Ҷомеа, ба мақолае бархӯрдам таҳти унвони “Мавлоно файласуф нест” ба қалами доктор Муҳаммадалии Меҳросо, ки зоҳиран асли мақола ба форсӣ буда ва шахсе ба номи Дидавари Хушдил ҳам онро ба кириллӣ баргардон намуда аст. Ин “доктор” муддаист Мавлоно, на ин ки танҳо фазоиле надошта, балки “фарде хурофотӣ, шақиюлқалб, кофирситез” буда аст.

Камина, бо нигоҳ ба унвони мақола, дар оғоз фикр кардам, Continue reading

Хикояти Румй.(Саҳна барои театр,бахшида ба 800-солагии нобиғаи шарқу ғарб Мавлоно Ҷалолуддини Румӣ )

Маликнеъмат шефтаи Мавлоно

Маликнеьмат.Таърихи таваллуд: 20 ноябри соли 1959. Зодгох : дехаи Мадрушкати нохияи Мастчох.Мавзеи фаъолият: литсейи №1.Вазифа: чонишини директор, омузгори забони точики.Дарачот: аълочии маорифи Точикистон, аълочии фарханги Точикистон.Узви ИН Точикистон, узви ИР Точикистон, номзади илмхои суханшиноси.Муаллифи китобхои «Нилуфари махтоб», «Одамасп», «Эхёи Мадрушкат»,«Ин дарахтон», «Маснавии нави» ва монографияи илмии «Рашахоту айнилхаёт»-и Фахруддин Алии Сафи ва мохияти адабию ирфонии он». Continue reading

Инсони комил аз дидгоҳи Мавлоно.

Мусоҳибаи Фирдавси Аъзам бо Сайидюнуси Истаравшанӣ

Вожаи “инсони комил” ё худ “инсони ормонӣ”, аз дерзамон мавриди таваҷҷӯҳи ҳукамову урафову фузало ва ҳатто одамони оддӣ ҳам будааст, ва рӯйи ин ном, китобҳои зиёд навишта ва таҳқиқоти фаровон анҷом ёфта. Роқими сутур мехоҳам бо яке аз муҳаққиқони тоҷик ҷаноби Сайидюнуси Истаравшанӣ дар ҳамин замина; яъне дар заминаи инсони комил, аммо аз дидгоҳи Мавлоно сўҳбат биёроям, ки бо ҳам мурур мекунем.

Баъзе аз мутафаккирон ва аҳли тасаввуф, инсони комилро инсоне медонистанд, ки дар шариат, тариқат ва ҳақиқат ба камоли матлуб расида бошад. Дар биниши орифонаи Мавлоно, инсони комил ё худ инсони ормонӣ кист ва чӣ касе метавонад ба ин марҳила бирасад? Continue reading

Маликнеъмат:Мавлоно бо адён аз нуқтаи назари демокросик менигарид!

Сухбат бо Маликнеъмат шоир, Узви ИН Точикистон, узви ИР Точикистон, номзади илмхои суханшиноси. Муаллифи китобхои «Нилуфари махтоб», «Одамасп», «Эхёи Мадрушкат»,«Ин дарахтон», «Маснавии нави» ва монографияи илмии «Рашахоту айнилхаёт»-и Фахруддин Алии Сафи ва мохияти адабию ирфонии он».

1)Ба назари Шумо чаро чахони имруз беш аз хар замони дигаре мухточи шунидану фахмидани паёми Мавлоност?

Гиёҳ бар адами аташ  тақозои об мекунад. Мо ҳама мардумгиёҳонем, ки ҳарчанд аз моъулҳаёти  Ҳазрати Мавлоно дур мегардем, ташнатар хохем буд. Continue reading

М.Ахмадинажод:Ошнои бо Шамси Табрези

Шамси Табрези кист , ки инчунин Мавлоноро ошуфта ва “бедилудастор” менамояд? Ва Мавлавиро бар он медорад,ки девони шеъри бисёр боарзишу  ва фохир ба номи Шамс бисарояд ва ба вай такдим намояд. (Девони Шамси Табрези). Дар вокеъ мо бештар Шамси Табрезиро бештар тарики Мавлоно ва аз панчараи сурудахо ва газалхои шурдиаи вай аст, ки мешиносем. Дар бораи Шам иттилоот ва огохии зиёде дар даст нест, бештар он чи ки дар мавриди у аст ба афсона табдил шудааст. Аммо он чи рушан аст, асарест, ки бар Мавлави мегузорад ва зиндагии Мавлавиро мамлу аз ишк,ирфон ва врастаги менамояд ва у хамчун суфии софшудае таваллуди дигар меёбад. Шамси Табрези ончунонн зербанои андешаи Мавлавиро тахти таъсири худ карор медихад, ки уро то поёни зиндаги масту саргаштаву девона мекунад. Continue reading

Рақс барои Худо

Ин навишта аз профессор Онне Море Шимел мебошад. Дар ин мақола профессор Онне Море Шимел мекушад то нишон бидиҳад, ки рақси суфиёна (самоъ) ҳарчанд аз суи бисёре аз аҳли зоҳир амали шайтони ва гайриахлоқи дониста шуда, аммо назди бархе тариқаҳои асили суфия ҳамчун Тариқаи Мавлавия ва бархе машоихи ин қавм ҳамчун Абусаиди Абулхайр ва Мавлоно Ҷалолиддин Муҳаммад Балхи василае барои висоли ирфони,  шуҳуди худованд ва шури ирфони талақи шуда аст ва яксара аз таманниёти ҷисмони ори аст. Профессор Онне Мори Шиммел аз исломшиносон ва шарқшиносони ба ном рузгори муосир аст. Вай аз сари сидқу рости дар роҳи шинохти фарҳанг ва таърихи ислом гом ниҳода ва бо осораш на танҳо чашми гарбиёнро то андозае бар руи ҳақиқати фарҳанги машриқзамин гушуд, балки ба мо мусалмонон низ дар ошноии бештар ва беҳтар бо  мироси  илми ва фарҳангии ниёконамон ки ҳамон сунннати дини ва мазҳабии мусалмонон мебошад, ёри расонд. Continue reading

Марги ғурури Мавлоно

Мусоҳибаи Фирдавси Аъзам бо Шоҳмирзои Хоҷамуҳаммад

Мавлоно Ҷалолидини Балхи  солҳо ва карнҳост, ки бо осору ашъори ноб, ирфони ва  иҷтимоии хеш ва бо диду пиндори ҷаҳонии хеш таваҷҷуҳи одамони дорои мазҳабу кеш, миллият ва нажоди мухталифро ба суи хеш мехонад. Яке аз вижагиҳову хусусиятҳои шеъри у, андешаи у, пиндору гуфтору рафтори у  ин албатта бидуни тардид тааллуқият ба ҳама инсонҳост, новобаста аз сину сол ва новобаста аз адёну мазоҳиби дини. Осори  у лаҳза ба лаҳза ба таври такрор ба бозор меоянд ва мардумони дорои гуногунзаминаро ба самти худ мекашанд. Рости Мавлоноро чи чиз ё худ ки муҷиб гашта ба чунин як шахсияти ормони табдил ёбад? Шамси Табрези ки буд, ки инчунин Мавлоноро ошуфтаву шурида гардонда буд? Оё суфи кисту зоҳид кист? Ин ва дигар суолҳоро ин макола аз зовияи нависанда, рузноманигор, устод Шоҳмирзои Хоҷамуҳаммад накл мекунад. Мавсуф зода ва парваридаи рустои Худгифи Сояи ноҳияи Мастчоҳ буда, узви конфедератсияи байналхалкии журналистон, ҳамчунин муаллифи кутуби “Сурмаи дил” (ҳамроҳ бо писараш Шоҳмансур) ва “Касидаи ҷавонмарди” (дар ҳамкори бо Мирзоҳамдами Шарифзода) буда “Ахтари зулматсуз” сеюмин  асари у мебошад. Бо манзури рушани андохтан бо чанд суоле, Continue reading

Худо дар кучост?

Инчо мехохам чанд гуфтору сухани зебое аз Мавлоноро ки дар чустучуи Худо хаст, биоварам бо ин умед, ки мо хам уро дар калби хеш ошкор ва пайдо кунем. Бояд арз намоям, ки ин гуфтахоро аз забони инглиси тарчума кардаам, умедворам ин тарчума дархури Шумо дустони азиз карор хохад гирифт.

“Ман талош кардам Уро дар салиби масехи пайдо кунам,аммо У ончо набуд; Ман ба маьбади хиндухо рафтам ва инчунин ба парастишгоххо, аммо нишоне ва асаре аз у ба даст наовардам; Куххову даррахоро чустучу кардам, аммо на дар иртифо ва на дар аьмок нишоне аз уро наёфтам; Инчунин ба Каьба ба шахри Макка рафтам ,аммо ончо низ набуд; Хамчунин файласуфон ва олимону донишмандонро суол кардам, ки у кучост, аммо у фаротар аз маьрифату дарки онхо буд;” Continue reading

Хафт панди Мавлоно

Суханхои Мавлоно суфии покманиш хамвора аз аьмоки калбу чонаш маншаь мегирифт ва у дар баён намудани манзуру максуди хеш бехтарин вачхро истифода кардааст.Рости яке аз мухимтарин далоили чазобияти суханхои Мавлоно у олитарин ва зеботарин матолибу суханро бе хеч бузургнамоию худнамои бо соддаги баён мекунад ва ба осони ба калбу чон рох меёбад.Далели мондагории у низ хамин забони соддаи мардумфахми уст.Дар зер мутаваччех бошед ба хафт панди ин сохибсухан. Continue reading